Szanowni Państwo, Drodzy Klienci
Od czasu wprowadzenia nowych przepisów o świadczeniu wspierającym, działaliśmy bez wytchnienia, wspierając osoby potrzebujące w jego uzyskaniu. Był to dla nas czas wielkiego zaangażowania w Wasze sprawy.
Teraz nadszedł czas na zasłużony odpoczynek. Wykorzystujemy okres świąteczno-noworoczny na regenerację.
Informujemy, że do 9 stycznia Kancelaria jest nieczynna.
Wszystkich obecnych i przyszłych Klientów zapraszamy do kontaktu po wskazanej dacie. Z nową energią i przyjemnością zajmiemy się Państwa sprawami po naszym powrocie.
Życzymy Państwu spokojnych Świąt i pomyślności w Nowym Roku!
Copyright 2023. Wszelkie prawa zastrzeżone.
PRZECZYTAJ NAJNOWSZE
Postępowanie przed Wojewódzkim Zespołem do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności wymaga od strony nie tylko cierpliwości, ale i pełnej świadomości przysługujących jej praw procesowych. Uzyskanie wglądu do akt WZON stanowi fundamentalny krok dla każdego, kto planuje rzetelnie przeanalizować przyznaną punktację i przygotować skuteczne odwołanie do sądu lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Znajomość zgromadzonego materiału dowodowego pozwala wskazać konkretne uchybienia w formularzu oceny funkcjonowania, co znacząco zwiększa szanse na zmianę niekorzystnego rozstrzygnięcia w sprawie o świadczenie wspierające. Poniższe opracowanie szczegółowo wyjaśnia, jak zrealizować prawo wglądu do akt KPA oraz jakie dokumenty są kluczowe dla ochrony interesów osoby z niepełnosprawnością.
Postępowanie mające na celu ustalenie poziomu potrzeby wsparcia jest klasycznym postępowaniem administracyjnym, co oznacza, że znajdują do niego zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Kluczowym przepisem jest tutaj art. 73 KPA, który statuuje prawo wglądu do akt sprawy dla każdej strony, zarówno w trakcie trwania procedury, jak i po jej formalnym zakończeniu. Norma ta gwarantuje, że osoba zainteresowana może przeglądać akta swojej sprawy oraz sporządzać z nich notatki, kserokopie akt lub odpisy. Czynności te odbywają się w siedzibie organu, zazwyczaj w obecności pracownika zespołu, przy czym organ ma obowiązek zapewnić realną możliwość zapoznania się z dokumentacją.
Warto podkreślić, że prawo wglądu do akt KPA jest wyrazem konstytucyjnej zasady jawności działań administracji wobec obywatela. W kontekście spraw o świadczenie wspierające, gdzie rozstrzygnięcia opierają się na subiektywnej ocenie sprawności, dostęp do dokumentów pozwala zweryfikować rzetelność pracy urzędników i specjalistów. Brak realizacji tego uprawnienia przez organ może być uznany za istotne naruszenie przepisów postępowania, co samo w sobie bywa skutecznym argumentem w późniejszej walce przed sądem.
Istnieją nieliczne sytuacje, w których udostępnienie akt WZON może zostać ograniczone. Zgodnie z art. 74 KPA dotyczy to wyłącznie materiałów objętych tajemnicą państwową lub dokumentów, które organ wyłączy ze względu na ważny interes państwowy. W praktyce orzeczniczej dotyczącej poziomu potrzeby wsparcia takie sytuacje niemal się nie zdarzają. Jeżeli jednak organ odmawia dostępu, musi wydać formalne postanowienie o odmowie udostępnienia akt, na które przysługuje zażalenie. Milcząca odmowa lub nieformalne utrudnianie wglądu jest działaniem bezprawnym i wymaga zdecydowanej reakcji ze strony osoby ubiegającej się o świadczenie.
Uprawnienie do zapoznania się z dokumentacją przysługuje wyłącznie stronie postępowania, czyli osobie z niepełnosprawnością, której dotyczy wniosek o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia. W sytuacjach, gdy osoba ta nie posiada pełnej zdolności do czynności prawnych, prawo to realizuje jej przedstawiciel ustawowy, na przykład rodzic lub opiekun prawny. Niezwykle istotne jest, że z uprawnień tych może korzystać również profesjonalny pełnomocnik, o ile do akt zostało złożone stosowne upoważnienie.
Często pojawiają się wątpliwości, czy członkowie rodziny niebędący pełnomocnikami mogą uzyskać wgląd do akt WZON. Przepisy są w tej materii restrykcyjne i wymagają formalnego umocowania. Osoba z niepełnosprawnością może jednak w każdej chwili ustanowić pełnomocnika do tej konkretnej czynności, co jest szczególnie pomocne, gdy jej stan zdrowia uniemożliwia osobistą wizytę w urzędzie. Pełnomocnik ma wówczas identyczne prawa jak strona, włączając w to możliwość wykonywania zdjęć dokumentów czy żądania ich uwierzytelnienia.
Kompletna dokumentacja zgromadzona przez wojewódzki zespół jest obszerna i obejmuje kilka kluczowych elementów. Na początku akt zawsze znajduje się wniosek strony wraz z załącznikiem, którym jest kwestionariusz samooceny trudności w wykonywaniu czynności związanych z funkcjonowaniem. Jest to dokument bazowy, w którym strona opisuje swoją sytuację życiową i zdrowotną. Analiza tego formularza w zestawieniu z późniejszą oceną zespołu pozwala sprawdzić, czy wszystkie zgłoszone trudności zostały wzięte pod uwagę przez orzekających.
Kolejnym, merytorycznie najważniejszym dokumentem, jest formularz oceny funkcjonowania wypełniany przez członków składu orzekającego podczas wywiadu. To właśnie w tym dokumencie zapisana jest szczegółowa punktacja WZON przyznana za poszczególne czynności dnia codziennego. Formularz zawiera współczynniki i wagi, które po zsumowaniu dają ostateczny wynik punktowy decydujący o prawie do świadczenia wspierającego. W aktach znajdują się również notatki służbowe z przebiegu obserwacji oraz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, które stanowiło podstawę wszczęcia procedury.
W dokumentacji powinny znaleźć się także wszelkie dodatkowe opinie specjalistów, jeśli zostały sporządzone, oraz kopia samej decyzji wraz z uzasadnieniem. Często dopiero wgląd do akt WZON ujawnia, że uzasadnienie decyzji jest niespójne z tym, co zapisano w arkuszach ocen podczas wizyty specjalistów. Precyzyjne ustalenie tych rozbieżności jest kluczem do podważenia decyzji w toku odwoławczym.
Podstawową formą jest osobisty przegląd dokumentów w siedzibie WZON po wcześniejszym umówieniu terminu. Strona ma prawo do spokojnego zapoznania się z każdą kartą akt, a urząd nie może limitować czasu tej czynności w sposób, który uniemożliwiałby rzetelną analizę. W dobie powszechnej cyfryzacji niezwykle ważne jest prawo do sporządzania fotokopii. Wykonywanie zdjęcia akt przy użyciu smartfona jest w pełni dozwolone i nie wymaga zgody urzędnika, o ile dokumenty nie są wynoszone z pokoju. Fotografie te są bezpłatne i stanowią najlepszy materiał do późniejszej pracy nad odwołaniem.
Jeśli strona potrzebuje dokumentów w formie papierowej, może żądać wydania kserokopii akt lub uwierzytelnionych odpisów. Należy jednak pamiętać, że o ile zwykłe kopie bywają wydawane bezpłatnie lub za niewielką opłatą techniczną, o tyle uwierzytelnienie dokumentu przez urząd wiąże się z opłatą skarbową w wysokości pięciu złotych za każdą stronę. W większości przypadków do celów konsultacji z prawnikiem w zupełności wystarczają czytelne zdjęcia cyfrowe, które nie generują dodatkowych kosztów po stronie obywatela.
W niektórych przypadkach, kierując się zasadą szybkości i ułatwiania dostępu, urzędy mogą przesłać skany dokumentów drogą elektroniczną lub przez platformę ePUAP. Choć nie jest to sztywny obowiązek wynikający z KPA, warto o taką formę wnioskować, szczególnie gdy odległość od siedziby urzędu jest znaczna lub stan zdrowia strony jest poważny. Zawsze jednak nadrzędnym trybem pozostaje wgląd stacjonarny, który daje gwarancję zapoznania się z pełnym, nienaruszonym tomem akt.
Skuteczny wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy lub późniejsze odwołanie do sądu nie może opierać się wyłącznie na ogólnym poczuciu krzywdy czy subiektywnym przekonaniu o wyższym stopniu niepełnosprawności. Aby zmienić decyzję, należy wykazać konkretne błędy organu. Dzięki analizie akt można dostrzec, że orzecznik błędnie przyznał zero punktów w kategorii, w której strona ewidentnie wymaga wsparcia, lub że w formularzu oceny funkcjonowania wpisano nieprawdę dotyczącą samodzielności strony.
Często zdarza się, że termin na złożenie odwołania jest bardzo krótki, a analiza dokumentacji jest procesem czasochłonnym. W sytuacjach, gdy punktacja WZON wydaje się rażąco zaniżona, a uzasadnienie decyzji jest lakoniczne, wsparcie kancelarii w analizie materiału dowodowego staje się kluczowe. Prawnik potrafi wychwycić uchybienia proceduralne oraz braki w dowodach, które dla osoby bez wykształcenia prawniczego mogą wydawać się nieistotne, a w rzeczywistości determinują wynik sprawy przed sądem.
Jeśli potrzebujesz pomocy w analizie akt i przygotowaniu odwołania, skontaktuj się z naszą kancelarią.
Najczęstszym problemem, z jakim borykają się strony, jest przewlekłość w wyznaczaniu terminu na wgląd do akt WZON. Urzędy bywają obciążone dużą liczbą wniosków, co nie może jednak ograniczać praw procesowych obywatela. W przypadku, gdy termin na odwołanie biegnie, a organ zwleka z udostępnieniem dokumentów, należy złożyć pisemne ponaglenie lub wniosek o priorytetowe potraktowanie sprawy ze względu na upływający czas na zaskarżenie decyzji. W skrajnych sytuacjach można złożyć odwołanie ogólne, zaznaczając, że zostanie ono uzupełnione o konkretne zarzuty po uzyskaniu wglądu w akta sprawy świadczenie wspierające.
Kolejnym wyzwaniem bywa opór pracowników przed fotografowaniem dokumentacji. Warto wówczas spokojnie przywołać art. 73 KPA i utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych, które jednoznacznie potwierdza, że prawo do sporządzania kopii obejmuje również zdjęcia akt wykonywane własnym sprzętem. Jasne i stanowcze powołanie się na przepisy zazwyczaj kończy spór na korzyść strony. Ważne jest również, aby podczas przeglądania akt sprawdzić, czy są one kompletne i czy każda karta jest ponumerowana, co zapobiega późniejszym manipulacjom w materiale dowodowym.
Warto również śledzić projektowane i rozważane zmiany w przepisach dotyczące procedur orzeczniczych, które w 2026 roku mogą dążyć do dalszej cyfryzacji dostępu do dokumentacji. Choć na dzień publikacji standardem jest wgląd osobisty, kierunek reform sugeruje, że w przyszłości akta mogą być coraz częściej dostępne online. Wymaga to jednak każdorazowej weryfikacji aktualnego stanu prawnego przed podjęciem kroków formalnych.
Poniżej znajduje się wzór wniosku, który można wykorzystać w kontakcie z urzędem. Pismo należy przesłać pocztą listem poleconym lub złożyć osobiście w biurze podawczym, zachowując kopię z potwierdzeniem odbioru.
Miejscowość, Data
Imię i Nazwisko strony lub pełnomocnika
Adres korespondencyjny
Numer PESEL lub Sygnatura sprawy
Do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w (nazwa miasta)
Wniosek o udostępnienie akt sprawy
Działając jako strona w sprawie o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia o sygnaturze (podać numer), na podstawie art. 73 par. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, niniejszym wnoszę o umożliwienie mi wglądu w akta sprawy w siedzibie organu. Proszę o wyznaczenie terminu przeglądania akt w czasie umożliwiającym mi przygotowanie środka odwoławczego od wydanej decyzji. Jednocześnie wnoszę o umożliwienie sporządzenia notatek oraz wykonania fotokopii dokumentów znajdujących się w aktach przy użyciu własnego urządzenia cyfrowego. Prośbę o pilne wyznaczenie terminu uzasadniam koniecznością rzetelnej analizy formularza oceny funkcjonowania przed upływem terminu na wniesienie odwołania.
Z poważaniem,
(własnoręczny podpis)
Przeglądanie akt w siedzibie WZON jest całkowicie bezpłatne. Urząd nie ma prawa pobierać opłat za sam fakt udostępnienia dokumentacji do wglądu na miejscu. Koszty mogą pojawić się jedynie w przypadku żądania wydania przez urząd uwierzytelnionych odpisów dokumentów, co wiąże się z opłatą skarbową wynoszącą pięć złotych od każdej strony dokumentu.
Należy uprzejmie poinformować pracownika, że zgodnie z art. 73 KPA strona ma prawo sporządzać kopie i notatki z akt sprawy. Orzecznictwo sądowe potwierdza, że pojęcie kopii obejmuje także fotografie cyfrowe. Jeśli zakaz jest podtrzymywany, warto poprosić o rozmowę z przełożonym lub zażądać wydania postanowienia o odmowie udostępnienia części akt w formie fotokopii, co otworzy drogę do złożenia zażalenia.
Tak, prawo wglądu do akt przysługuje stronie również po zakończeniu postępowania. Jest to szczególnie ważne, gdy decyzja stała się ostateczna, a strona planuje złożyć nowy wniosek po upływie czasu lub chce przeanalizować poprzednie błędy organu. Akta sprawy są przechowywane w archiwum urzędu i muszą zostać udostępnione na wniosek strony niezależnie od daty wydania decyzji.
Ustanowiony pełnomocnik, legitymujący się pisemnym upoważnieniem znajdującym się w aktach, posiada identyczne uprawnienia jak strona. Może on samodzielnie przeglądać akta, robić ich zdjęcia i żądać odpisów. Jest to bardzo częsta praktyka, która pozwala osobie z niepełnosprawnością uniknąć uciążliwej podróży do siedziby zespołu orzekającego.
Nasza kancelaria oferuje merytoryczne wsparcie na każdym etapie postępowania przed wojewódzkimi zespołami do spraw orzekania o niepełnosprawności. Zapewniamy pomoc w analizie zgromadzonego materiału dowodowego pod kątem prawnym i procesowym, co pozwala na precyzyjne wskazanie uchybień w ocenie punktowej. Przygotowujemy wnioski o udostępnienie akt WZON oraz kompleksowe odwołania do sądu, dbając o zachowanie wszelkich wymogów formalnych. Działamy w sposób rzetelny, budując strategię odwoławczą na fundamencie faktów wynikających z dokumentacji, co pozwala naszym klientom czuć się pewniej w sporze z organem administracji.
Jeśli potrzebujesz pomocy w analizie akt i przygotowaniu odwołania, skontaktuj się z nami już dziś! - obsługa online w całej Polsce.